Herentals

Herentals is een stad in de Belgische provincie Antwerpen. De stad telt ruim 27.000 inwoners, die de spotnamen "Klokkenververs" en "Peestekers" dragen. Sint-Waldetrudis is de patroonheilige van de stad. De stad is de hoofdplaats van het gerechtelijk kanton enkieskanton Herentals en de historische hoofdstad van de Kempen.

Geschiedenis

Middeleeuwen

De naam Herentals werd voor het eerst vermeld in 1150 als grondgebied dat behoorde tot het klooster van Ste-Waudru van Bergen(Henegouwen). In vergelijking met de andere Kempense dorpen en gemeenten komt die eerste vermelding van Herentals laat. De eerste nederzetting groeide rondom de Sint-Waldetrudiskerk waar snel handel met West-Europa groeide. Veel handelaars en kooplieden trokken naar het dorp en aan de Kleine Nete werd een tweede nederzetting gesticht. In 1209 kwamen er conflicten tussen de twee nederzettingen waarna hertog Hendrik I van Brabant ingreep en het ganse grondgebied stadsrechten verkreeg. Sinds oktober 1209 was Herentals officieel een stad.

De ontwikkeling van de stad was in het noorden nabij de Nete veel groter dan in het zuiden van de stad. Dit komt door de oprichting van het Gasthuis (1253) en het oude begijnhof (1266) die aan de Nete gelokaliseerd zijn. In 1303 kreeg Herentals van Hertog Jan IIeen vrijheidskeur voor stedelijke grondwet zoals administratie, wetgeving en rechtspraak tot het einde van het Ancien Régime. Ook groeide de stad snel uit tot een centrum van economische welvaart. De welvaart bloeide door de lakennijverheid aan het Lakenhalwaarna Herentalse lakenhandelaars over een groot deel van Europa handelden. In 1356 werd Herentals tot hoofdplaats van het markgraafschap gepromoveerd.

In de 15de eeuw kwamen in Herentals twee nieuwe kloosterstichtingen tot stand. In 1410 werd het Besloten Hof gesticht en na de oprichting van de kruisweg (1461) kwam er spoedig een minderbroederklooster (1472). Herentals werd een burchtstad, omringd met muren en 4 stadspoorten. Twee van deze poorten staan er nog steeds: de Bovenpoort en de Zandpoort. Herentals was een belangrijke garnizoensstad in de Kempen waardoor het wel leed onder talrijke soldatenwoelingen in de 17de en 18de eeuw.

Moderne tijd

In de 19de eeuw herstelde Herentals zich geleidelijk economisch. Grotere bedrijven zoals lakenfabrieken en ijzernijverheid werden gevestigd in Herentals. Op het eind van de 19de eeuw kwam er ook een schoenfabriek die zou blijven draaien tot de Tweede Wereldoorlog. Door de uitbreidingen van veel nieuwe winkeltjes en landbouw diende de stad meer steen-, spoor- en waterwegen aan te leggen. Het middeleeuws stadje had nu een oppervlakte van 2933 ha en had expansiemogelijkheden.

Tot 1936 behoorde gans Herentals tot de Sint-Waldetrudisparochie. Buiten de oude stadskern kwamen er drie nieuwe parochies tot stand: de Onze-Lieve-Vrouweparochie in 1936, de Sint-Antoniusparochie in 1965 en de Sint-Jan de Doperparochie in 1966. Ook kwam in 1964 een firma van wereldformaat in de voedingssector, De Beukelaer, zich in Herentals vestigen. Herentals werd een belangrijk centraal gelegen stad in de Kempen.

Met de aanleg van de Boudewijnautostrade ontstond een zeer aanlokkelijke industriezone met een totaal van 341 ha tussen snelweg en Albertkanaal. Eén derde is nog niet volledig gebruikt. Op 1 januari 1977 werd Herentals gefuseerd met Noorderwijk en Morkhoven. Hierdoor steeg het aantal inwoners en de oppervlakte. Beide dorpen namen het Herentalse stadswapen en stadszegel over.

Herentals kreeg op het einde van de twintigste eeuw ook naambekendheid dankzij de opmerkelijke successen van wielerlegende Rik Van Looy, bijgenaamd 'de Keizer van Herentals'.

Bezienswaardigheden

• Sint-Waldetrudiskerk (14e - 15e eeuw), Brabantse late gotiek, gerestaureerd 1974–1978. De kerk bevat een interessantaltaarstuk uit het begin van de 16e eeuw van Passier Borreman dat de marteldood van de HH. Crispijn en Crispinianus, beschermheiligen van schoenmakers en leerlooiers voorstelt en verder schilderijen van Frans Francken (I) en Pieter-Jozef Verhaghen (18e eeuw), een bewerkt koorgestoelte uit de 17e eeuw en een Romaanse doopvont.
• Begijnhof Herentals (gesticht in 1266. In de 15e eeuw verbleven hier 300 begijnen. Het werd verwoest in 1578 door debeeldenstormers maar later heropgebouwd, met gotische kerk (1599–1614), 17e-eeuwse huizen (Fondatiehuis, Infirmerie) en poortgebouw uit 1622
• Lakenhal (ca. 1400, herbouwd in 1534, thans stadhuis) met belfort uit 1590 waarin een beiaard
• Boerenkrijgmonument - Aan de zuidzijde van de Lakenhal staat het boerenkrijgmonument. Het ruim vier meter hoge monument herinnert aan de slag bij Herentals op zondag 28 oktober 1798, één van de bloedigste episodes uit de opstand tegen het Franse regime. Het monument werd ontworpen door Ernest Dieltjens en onthuld in 1898.
• Overblijfselen van het Besloten Hofklooster (norbertinessen en later franciscanessen); 17de eeuw).
• Overblijfselen van het St.-Elisabethgasthuis (17de eeuw)
• Poorten en Vesten. Van de oude stadswallen resten nog de Zandpoort (14de eeuw, ten westen) en de Bovenpoort (1402, ten noorden). De Nederpoort en de Koeienpoort werden lange tijd geleden afgebroken.
• Het Augustijnenklooster
• De Hogewegmolen
• Talrijke vennen en bossen, gedeeltelijk op landduinen (onder andere de Kruisberg, met 16de-eeuwse grafkapel en uitkijktoren). Zie ook de Kempense Heuvelrug.
• De Kruisweg op de Kruisberg, waarschijnlijk de oudste kruisweg van België.
• Kasteel Le Paige met arboretum
• Het Netepark

Musea

• Art Center Hugo Voeten
• Museum 'Het Schedelhof'
• Hidrodoe (museum over water)

Natuur

Ten noorden van Herentals liggen het Peerdsbos en het Koningsbos. Op de grens van Herentals met Lichtaart ligt het natuurgebied Snepkensvijver.

Source https://nl.wikipedia.org/wiki/Herentals